‘If you aren’t growing, you are dying’, oftewel ‘als je niet groeit, ben je aan het sterven’.

Vooral door Amerikaanse goeroes wordt bovenstaande quote volop gebruikt. Alsof er voor een bedrijf maar twee opties zijn: groeien of sterven. Doodgaan wil je natuurlijk niet, dus lijkt er maar één mogelijkheid, maar één weg naar succes: groeien.

Groeien op deze manier impliceert: grenzen verleggen, steeds weer je doelen verhogen, hard werken, rennen, streven, druk zijn. Het gekke is: met al dat harde werken lijk je steeds het geluk nét niet te halen. Je hebt altijd weer het gevoel dat je ‘straks’ gelukkig kunt zijn, als je nu nog even hard werkt.

Maar is dat wel zo? Zou het misschien anders kunnen?

In de levende natuur zijn er maar een paar dingen die onbegrends en altijd hard groeien: kankercellen, een virusinfectie, of een epidemie zoals de pest. Zelfs die hebben hun grenzen: zodra hun groei te groot wordt, is sterven het onvermijdelijke gevolg.

Groeien is een cyclus

Hoe overleven dingen wel in de natuur? Niet door hard en eindeloos te groeien. De natuur groeit op een andere manier. Ten eerste groei de natuur niet lineair, maar in een cyclus: de relatief korte lentesprint, het gestage rijpen in de zomer, het loslaten van vrucht en blad in het najaar, gevolgd door de stille rust van de winter.

Groeien door een duurzame bijdrage te leveren

Ten tweede groeien dingen in de natuur niet door zelf de sterkste te zijn en anderen te domineren, maar door een duurzame bijdrage te leveren binnen een ecosysteem. Die grote oude eik in het bos levert elk najaar een lading eikeltjes en afgevallen blad aan de bosgrond. Dat is rijke voeding voor honderden kleine en grote diertjes en organismen. Van zwammen tot zwijnen. Het afval van de boom is voor hen voedsel, dat zij verteren tot vruchtbare ontlasting voor de aarde. Aarde die de eik als voeding gebruikt, om in het voorjaar vers groen blad aan te maken. Die cyclus kan eeuwenlang doorgaan, het is de cyclus van het leven.

Groeien is een resultaat

Er is nog iets opvallends aan groeien in de natuur: het is geen doel op zich. Groei is een resultaat, van iets anders. Van een lente, van volop voeding in de grond, van een zaadje dat vanzelf openbarst. De natuur stelt zichzelf geen doelen, hoeft zichzelf niet te overtreffen, werkt niet hard. Groeien gaat vanuit een drang van binnenuit en is geen race richting een target.

Overleven dankzij een hoge diversiteit

Overleven in de natuur draait niet om hard werken om te groeien. Overleven gaat om een waardevolle bijdrage leveren aan een ecosysteem dat zichzelf gezond houdt. Dat is leven. In de natuur is een duurzaam ecosysteem in balans. Zo’n systeem heeft een hoge biodiversiteit, waarin alle organismen bijdragen. Dat maakt het systeem gezond, weerbaar en flexibel. Is er een deel van het systeem dat te hard groeit? Dan ontstaat er een natuurlijke vijand die de groei afremt. In de natuur betekent grenzeloze groei onvermijdelijk een snelle dood.

Ondernemen draait om

Het is interessant om vanuit dat perspectief je werk te doen, je bedrijf te runnen. Ondernemen gaat dan niet meer om keihard werken voor groei. Ondernemen draait om. Ondernemen gaat om een duurzame bijdrage. Het gaat om iets waardevols geven aan een ander. Het gaat om een systeem, waarin iedereen elkaar versterkt. Een weerbaar en duurzaam systeem, met veel diversiteit. Dat is leven. Dat is ondernemen.

Hoe kun je bijdragen?

Wat betekent dat concreet voor je bedrijf? Heel eenvoudig: stop met keihard willen groeien, maar ga kijken naar je wisselwerking met de omgeving. Waar betalen je klanten graag voor? Wat is de waarde die je geeft? En welke waarde wil jij graag ontvangen?

Natuurlijk gaat het daarbij ook om geld. Geld is een fijn ruilmiddel dat veel mogelijk maakt. Daarnaast gaat het om andere dingen: waardering, aandacht geven en krijgen, jezelf ontwikkelen, nieuwe dingen leren, mooie dingen maken, plezier hebben. Uiteindelijk gaat het om één ding: je levend voelen en bijdragen aan het leven; het leven zíjn.

Hoe kun jij meer leven?

Als ondernemer kun je jezelf daarbij een leuke vraag stellen: hoe kan ik meer leven?

Soms zal dat betekenen: hoe kan ik meer klanten krijgen? Maar soms betekent het ook iets anders: hoe kan ik stoppen met dat saaie werk dat me moe maakt? Hoe kan ik meer doen van wat ik zo leuk vind? Hoe kan ik vaker blij zijn? Hoe kan ik andere mensen blij maken? Waar kan ik meer van geven? Waar kan ik meer ontvangen?

Soms is meer geld, meer klanten of meer marketing hierop het antwoord. Maar even vaak is dat helemaal niet het antwoord. Wat is voor jouw bedrijf het antwoord? Hoe kun jij meer geven en meer ontvangen? Hoe ga jij meer leven?